సుస్థిర భవితకు.. సమర్థ ప్రణాళిక

‘కెరీర్ ప్లానింగ్, ప్లాన్ యువర్ కెరీర్, కెరీర్ ప్లానింగ్ స్ట్రాటజీస్’.. నేటి పోటీ ప్రపంచంలో కార్పొరేట్ కంపెనీల్లో రాణించేందుకు అవసరమైన సాధనాలు. ప్రతి రంగంలో తీవ్రమైన పోటీ నెలకొన్న ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో.. సుస్థిర కెరీర్‌ను నిర్మించుకునేందుకు సాధ్యమైనంత ముందుగానే కెరీర్‌ను ప్లాన్ చేసుకోవడం తప్పనిసరిగా మారింది. కెరీర్ ప్లానింగ్ అంటే.. విద్యార్థి తన ఆసక్తులు, నైపుణ్యాలు, వ్యక్తిత్వం, విలువలు ఏంటో తెలుసుకుంటూ... తనకంటూ ఒక స్పష్టమైన లక్ష్యాన్ని నిర్దేశించుకొని.. ఆ లక్ష్య సాధన కోసం.. నిరంతరం కృషి చేయడమే! సరైన కెరీర్ ప్లానింగ్ లేక ఎంతోమంది మంచి అవకాశాలను దూరం చేసుకుంటున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో.. కెరీర్ ప్లానింగ్‌కు సంబంధించి నిపుణుల సలహాలు, సూచనలు!!

 కెరీర్ ప్లానింగ్ బాగుంటేనే భవిష్యత్తు ఆశాజనకంగా ఉంటుంది. ఇది ఇప్పుడు అందరి నోటా వినిపిస్తున్న మాట. మరి ఈ కెరీర్ ప్లానింగ్‌కు సరైన సమయం ఏది? నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం- మంచి భవిష్యత్తును ఆశించే విద్యార్థి కెరీర్ ప్లానింగ్‌కు సరైన సమయం.. పాఠశాల విద్యను పూర్తి చేసుకునే దశ. పాఠశాల స్థాయి దాటాక కాలేజీ దశ. ఈ కాలేజీ దశ ప్రారంభంలోనే కెరీర్ ప్లానింగ్ దిశగా అడుగులు వేయాలి. ఈ క్రమంలో.. విద్యార్థి తనను తాను ప్రశ్నించుకోవాలి. నా అభిరుచులు, ఆసక్తులు ఏంటి? నాకున్న నైపుణ్యాలు ఏమిటి? భవిష్యత్‌లో నేను ఏం కావాలనుకుంటున్నాను? నా ముందున్న అవకాశాలు (ఆప్షన్స్) ఏంటి? లక్ష్య సాధనకు నేను ఏం చేయాలి..? ఇవి కెరీర్ ప్లానింగ్‌లో ప్రాథమికంగా ప్రతి ఒక్కరూ తమను తాము ప్రశ్నించుకోవాల్సిన అంశాలు. ఆ తర్వాత తమ లక్ష్యానికి అనుగుణంగా కోర్సును ఎంచుకోవాలి.

 కోర్సును ఎంచుకున్నాక..:
 తన కెరీర్ లక్ష్యానికి అనుగుణంగా కోర్సును ఎంచుకున్నాక.. సదరు కోర్సులో చక్కటి నైపుణ్యాలను అందించే కాలేజీలను అన్వేషించాలి. కేవలం అకడమిక్‌పరమైన అభిరుచులే కాకుండా.. ఎక్స్‌ట్రా కరిక్యులర్ యాక్టివిటీస్‌ను కూడా కెరీర్ ప్లానింగ్ విషయంలో పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి. కార్పొరేట్ కాలేజీ వాతావరణంలో.. గంటల తరబడి తరగతి గదిలో మగ్గిపోయే విద్యార్థులు.. తమలోని ఎక్స్‌ట్రాకరిక్యులర్ యాక్టివిటీస్(స్పోర్ట్స్, కల్చరల్ ఈవెంట్స్‌లో ఆసక్తి తదితరాలు)ని ప్రదర్శించే అవకాశం లేకపోవచ్చు.

 ఇది కొంతమందిలో భవిష్యత్తుపై ప్రతికూల దృక్పథాన్ని కలిగించే ఆస్కారముంది. ముఖ్యంగా ఈ విషయంలో తల్లిదండ్రుల పాత్ర ఎంతో కీలకం. భవిష్యత్తు అంటే.. కేవలం ఇంజనీరింగ్, మెడికల్ కోర్సులే అనే అభిప్రాయాన్ని వారు దూరం చేసుకోవాలి. తమ పిల్లల ఆసక్తి, అభిరుచులను తెలుసుకుని అందుకు తగిన కోర్సులు, భవిష్యత్తు అవకాశాలను, ప్రత్యామ్నాయాలను గుర్తించి తోడ్పాటునందించాలి. సరైన మార్గ నిర్దేశనం చేయాలి.


 ఉన్నత విద్యావకాశాలపై అవగాహన:
 మన విద్యా విధానంలో పాఠశాల తర్వాత దశ ఇంటర్మీడియెట్, లేదా సీబీఎస్‌ఈ +2. వీటిలో అందుబాటులో ఉండే గ్రూప్‌లు/సబ్జెక్టులు, తమకు నచ్చే కోర్సు విషయంలో విద్యార్థి ముందుగా ఒక స్పష్టమైన అవగాహనకు రావాలి. ఉదాహరణకు ఎంపీసీ గ్రూప్(మ్యాథమెటిక్స్, ఫిజిక్స్, కెమిస్ట్రీ) నచ్చిన విద్యార్థి.. ఆ కోర్సు పూర్తిచేసిన తర్వాత లభించే ఉన్నత విద్యావకాశాల గురించి సమగ్రంగా తెలుసుకోవాలి. ఇంజనీరింగ్, మెడిసిన్, అగ్రికల్చరల్, డెంటల్, ఫార్మసీ వంటి కోర్సులతోపాటు తాము ఇంటర్మీడియెట్‌లో చదివిన కోర్సుకు సరిపడే ఇతర బ్యాచిలర్ డిగ్రీ కోర్సులు ఏంటో తెలుసుకోవాలి.

 ప్రస్తుతం బ్యాచిలర్ డిగ్రీలో కూడా ఇంటర్మీడియెట్ గ్రూప్ సబ్జెక్ట్‌లకు అనుసంధానంగా ఉండే పలు అరుదైన కాంబినేషన్లు అందుబాటులోకి వచ్చాయి. ఈ నేపథ్యంలో.. వాటి గురించి తెలుసుకుని.. ఆ తర్వాత పీజీ స్థాయిలో సంబంధిత స్పెషలైజేషన్లు, తద్వారా లభించే ఉద్యోగావకాశాల గురించి సమాచారం సేకరించాలి. వాస్తవానికి ఇంటర్మీడియెట్ స్థాయిలో విద్యార్థికి కెరీర్ ఎంపిక విషయంలో అవగాహన తక్కువగానే ఉంటుందని చెప్పొచ్చు. కాబట్టి ఈ దశలో తల్లిదండ్రులు, లెక్చరర్లు సహకారం అందించాలి. పూర్తిస్థాయి అవగాహనతో తల్లిదండ్రులు, ఉపాధ్యాయులు అందించే మార్గనిర్దేశనాలు విద్యార్థికి కెరీర్ పరంగా ఎంతో ఉపయోగపడతాయి. ఉన్నత భవిష్యత్తుకు పునాది వేస్తాయి.

 కాలేజీ నుంచి జాబ్ దశకు:
 మూడు లేదా నాలుగేళ్ల బ్యాచిలర్ కోర్సు.. రెండేళ్ల పీజీ పూర్తిచేశాక.. విద్యార్థి ముందున్న ఏకైక లక్ష్యం.. మంచి ఉద్యోగం సంపాదించడం. అందుకోసం క్యాంపస్ ప్లేస్‌మెంట్స్, పోటీ పరీక్షలు, కంపెనీల హెచ్‌ఆర్ విభాగాలకు రెజ్యూమె పంపించడం, రాత పరీక్షలకు హాజరవడం, ఇంటర్వ్యూలను ఎదుర్కోవడం.. ఇలా అన్ని మార్గాల్లో ఉద్యోగం కోసం ప్రయత్నం సాగించాలి. తాము బ్యాచిలర్, పీజీ స్థాయిల్లో చదివిన కోర్సు, సొంతం చేసుకున్న స్కిల్స్ ఆధారంగా సాగితే చక్కటి కెరీర్‌కు మార్గం సుగమం అవుతుంది.

 ప్రస్తుత పోటీ ప్రపంచంలో ఏదో ఒక ఉద్యోగం లభించడమే అదృష్టంగా భావిస్తున్న పరిస్థితి ఉంది. ఈ నేపథ్యంతో.. తాము చదివిన కోర్సుతో సంబంధం లేకుండా దొరికిన ఉద్యోగంలో చేరుతున్నవారు కోకొల్లలు. ఇలాంటి విద్యార్థులు కొంతకాలం గడిచాక.. అందులో ఇమడలేక, తిరిగి తమకు ఆసక్తిగల రంగంలోకి ప్రవేశించలేక తీవ్ర ఒత్తిడికి గురవుతారు. ఇది కెరీర్ పరంగా ఎంతో నష్టం కలిగించే అంశం. కాబట్టి ఈ విషయంలో ముందుగానే కసరత్తు చేయాలి. ప్రొఫెసర్లు, ఇతర సీనియర్ల సలహాలు తీసుకోవాలి. నాలుగేళ్లపాటు అకడమిక్‌గా ఒక విద్యార్థి నైపుణ్యాలను పరిశీలించే ప్రొఫెసర్లు కెరీర్ పరంగానూ చక్కటి మార్గ నిర్దేశకులే.


 కెరీర్ ప్లానింగ్ దశలు:
 వాస్తవానికి కెరీర్ ప్లానింగ్ అనేది నిరంతరం కొనసాగే ప్రక్రియ. ఆసక్తులు, నైపుణ్యాలు, అవసరాలకు అనుగుణంగా ఎప్పటికప్పుడు మెరుగుపరచుకుంటూ.. పటిష్ట ప్రణాళిక రూపొందించుకుంటూ అమలు చేస్తుండాలి. కెరీర్ ప్లానింగ్‌లో ఎన్నో అంశాలు, దశలు ముడిపడి ఉంటాయి. అయితే, స్థూలంగా చూసినప్పుడు కెరీర్ ప్లానింగ్‌ను ఆరు దశలుగా పేర్కొనవచ్చు. అవి..

 మొదటి దశ: స్వీయ విశ్లేషణ..
 కెరీర్ ప్లానింగ్‌లో మొట్టమొదటి దశ స్వీయ విశ్లేషణ సాగించడం. ఈ విశ్లేషణలో పరిగణించాల్సిన అంశాలు.. సొంత నైపుణ్యాలు, సబ్జెక్ట్ పరిజ్ఞానం, వ్యక్తిగత ప్రవర్తన శైలి, మీకున్న విశ్వాసం స్థాయి, వ్యక్తిగత పరిమితులు, ఆసక్తులు, వాస్తవాలు, బాధ్యతలు.

 రెండో దశ: సెల్ఫ్ డెవలప్‌మెంట్..
 మొదటి దశలో స్వీయ విశ్లేషణ పకడ్బందీగా పూర్తిచేసి తమ గురించి తాము ఒక అవగాహనకు వచ్చాక.. వ్యక్తిగత లోటుపాట్లు, బలాలు-బలహీనతలపై స్పష్టత ఏర్పడుతుంది. వీటిద్వారా సెల్ఫ్ డెవలప్‌మెంట్‌కు మార్గం వేసుకునే దశ ఇది. తమకున్న నైపుణ్యాలు, ఇంకా మెరుగుపర్చుకోవాల్సిన అంశాలు గుర్తించాలి. ఉదాహరణకు ఒక విద్యార్థికి సాఫ్ట్‌వేర్ రంగంలో వస్తున్న సరికొత్త టెక్నాలజీల గురించి తెలుసుకోవాలనే ఆసక్తి ఉండొచ్చు. ఇలాంటి వాటిని మెరుగుపరచుకోవడం కోసం ఈ సెల్ఫ్ డెవలప్‌మెంట్ దశ ఉపయోగపడుతుంది.

 మూడో దశ: పరిశోధన..
 కెరీర్ ప్లానింగ్ పరంగా ఈ దశ కొంత కీలకం. ఇప్పటికే మొదటి రెండు దశల ద్వారా ఆసక్తులు, ఆలోచనలపై అవగాహనకు వచ్చి ఉంటారు. అయితే, వాటిలో ఏవి ఉన్నత కెరీర్‌కు ఉపయోగపడతాయో పరిశోధించాలి. తద్వారా తమ ఆసక్తులకు అనుగుణమైన వృత్తులను, కంపెనీలను గుర్తించాలి. సదరు కంపెనీలో తమ ఆసక్తులకు అనుగుణంగా పనిచేయగల వాతావరణం ఉందో, లేదో గుర్తించాలి. ఆ కంపెనీ లేదా రంగం భవిష్యత్తును అంచనా వేయాలి.

 నాలుగో దశ: కార్యాచరణ ప్రణాళిక
 మూడో దశలో చేసిన పరిశోధన, పరిశీలన ఫలితంగా నచ్చిన రంగాన్ని, పరిశ్రమను గుర్తించిన తర్వాత.. ఆ రంగంలో కెరీర్‌ను అన్వేషించడానికి కార్యాచరణకు ఉపక్రమించాల్సిన దశ ఇది. ఈ క్రమంలో ముందుగా చిన్నపాటి లక్ష్యాలు ఏర్పరచుకోవాలి. అవే భవిష్యత్తులో మరెన్నో మైలురాళ్లు అధిగమించేందుకు ఉపయోగపడతాయి. ఇదే క్రమంలో గుర్తుంచుకోవాల్సిన అంశం.. ఈ కార్యాచరణ భారీగా ఉండకుండా.. వాస్తవ పరిస్థితులకు, వ్యక్తిగత అభిరుచులకు అనుగుణంగా ఉండేలా అప్రమత్తంగా వ్యవహరించాలి. ఈ క్రమంలో.. ఒక ప్రణాళిక రూపొందించుకోవాలి. దీన్ని కెరీర్‌కు పునాదిగా భావించాలి. కార్యాచరణ ప్రణాళికలో భాగంగా ముందుగా మీకు అభిరుచి ఉన్న అంశానికి సంబంధించి చిన్నపాటి ఇంటర్న్‌షిప్ లేదా పార్ట్‌టైం జాబ్ సంపాదించాలి.


 అయిదో దశ: లక్ష్యాల రూపకల్పన
 ఇప్పటికే మొదటి నాలుగు దశల ఆధారంగా మీరు అన్వేషించిన ఉద్యోగాలు, అవకాశాలను సమీక్షించుకోవాలి. ఇంకా ఏమైనా ప్రత్యామ్నాయాలు ఉన్నాయా? అని పరిశీలించాలి. దీనిద్వారా స్వల్ప కాలిక, దీర్ఘకాలిక లక్ష్యాలు నిర్దేశించుకోవాలి. ఇలా.. స్వీయ విశ్లేషణ ద్వారా ఇంకా మెరుగుపరచుకోవాల్సిన అంశాలను గుర్తించి, ఆ దిశగా కృషి చేయాలి.

 ఆరో దశ: కార్యక్షేత్రంలో ప్రవేశం
 పకడ్బందీ కెరీర్ ప్లానింగ్ క్రమంలో దీన్ని చివరి దశగా పేర్కొ నవచ్చు. ఇప్పటికే మీరు ఏర్పరచుకున్న లక్ష్యాల దిశగా.. కార్యక్షేత్రంలో ప్రవేశించడానికి ఉపక్రమించాల్సిన దశ ఇది. ప్రవేశించాక కూడా సంబంధిత విభాగంలో నిరంతరం లక్ష్యాలు ఏర్పరచుకుని వాటి ప్రగతిని సమీక్షించుకోవాలి.
 ఇలా పాఠశాల దశ నుంచే పకడ్బందీ ప్లానింగ్‌తో అడుగులు వేస్తే.. భవిష్యత్తులో మెరుగైన ఫలితాలు సాధించేందుకు అవకాశం ఉంటుంది. అభిరుచులు, ఆసక్తి, సరితూగే కోర్సులను పరిగణనలోకి తీసుకుంటూ.. దీర్ఘకాలిక ప్రణాళికతో , ఆత్మవిశ్వాసంతో ముందుకు సాగాలి.

 ప్రధానం.. అభిరుచే
 ప్రస్తుతం విద్యార్థులకు పదో తరగతి నుంచే పలు అవకాశాలు అందుబాటులోకి వస్తున్నాయి. అభిరుచే ఆధారంగా కెరీర్‌ను ప్లాన్ చేసుకుంటే ఎలాంటి ఆటంకాలు లేకుండా ముందుకుసాగొచ్చు. ప్రస్తుత పోటీ ప్రపంచంలో కెరీర్ ప్లానింగ్ అనేది ఎంతో ముఖ్యమైన అంశంగా మారింది. ఈ కెరీర్ ప్లానింగ్‌కు రూపకల్పన చేసుకునే ప్రక్రియలో భాగంగా అవసరమైతే సైకాలజిస్ట్‌లు, కెరీర్ కౌన్సెలర్లను సంప్రదించడానికి కూడా సందేహించకూడదు. చివరికి ఏదైనా ఒక రంగాన్ని ఎంచుకున్న తర్వాత అకడమిక్‌గా, కెరీర్ పరంగా ఆ రంగంలో గల అవకాశాలను, వ్యక్తిగత అంశాలను బేరీజు వేసుకుంటూ.. కెరీర్ ప్రణాళిక రూపొందించుకుంటే నిర్దిష్ట లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడం ఎంతో సులభం.
 - ఎం.రామకృష్ణ, మేనేజింగ్ డెరైక్టర్,
 జడ్‌సీఎస్ కన్సల్టింగ్ లిమిటెడ్